❤*❤ دبستان دخترانه نیایش ❤*❤

❤ معلــم پـــارچه ا ی اســت با تـــــار محـبت و پـــــود علم❤

تفسیر نقاشی کودکان

                                                              

 نقاشی زبان کودک است. کودکان برخلاف بزرگسالان هستند.

آنها از طریق نقاشی کشیدن، قصه گویی، بازی کردن و… شناخته

می شوند.نقاشی به ما کمک می کند تا به دنیای درونی و روح کودک

 پی ببریم، بدانیم چه نیازهایی دارد، آیا کودک ناسازگار یا بیمار است؟

در بزرگسالی می خواهد چه کاره شود و… به دلیل علاقه ی بسیار ی

از خانواده های عزیز و اهمیت نقاشی کودکان در این مقاله مفهوم

خورشید،ماه، آسمان، زمین، اتومبیل و حیوانات رابا هم بررسی می کنیم،

 لطفاً توجه داشته باشید که شما به کودک،موضوع نقاشی نمی دهید و

خودش آزادانه نقاشی می کند


 

 


در نقاشی‌های کودک، تفاوت بسیار گسترده‌ای میزان تفکر منطقی و آگاهانه و

رفتار ناخودآگاه همچنین بین ظاهر و باطن اشیاء و خودمحوری و مردم‌دوستی کودک، به

چشم می‌خورد. درسنین زیر ۷ سال، کودک چیزی را می‌کشدکه فکر می‌کندباید باشد؛

بدون توجه به اینکه در عمل، آن را ببیند.

در اغلب نقاشیهای کودکان، خورشید دیده می شود. خورشید نشانه امنیت،

خوشحالی، گرما، قدرت و به قول روانشناسان خورشید به معنی پدر است. وقتی رابطه

کودک و پدر خوب است کودک خورشید را در حال درخشیدن می کشد و وقتی رابطه آن

دو مطلوب نیست کودک خورشید را در پشت کوه ناپدید می کند. ترس کودک ازپدر به

رنگ قرمز تند و یا سیاه در نقاشی دیده می شود. البته با یک نقاشی ما به قضاوت

نمی پردازیم بلکه باید چندین نقاشی کودک را بررسی کرد. ماه نشانه نیستی است. ا

اغلب کودکان ماه را کنار قبر و قبرستان می کشند. کودکان در نقاشی خود ماه را با

مرگ معنی می بخشند.

آسمان و زمین

آسمان به معنی الهام و پاکی است. ولی زمین به معنی ثبات و امنیت می باشد.

 کودکان خیلی کوچک هیچ وقت خطی برای نشان دادن زمین ترسیم نمی کنند، ولی در

 سن 5یا 6 سالگی که آغاز به درک دلایل منطقی می کنند به کشیدن زمین نیز می
پردازند.

  ●حیوانات

اگر در نقاشی کودک شما تصاویر حیوانات دیده می شود ممکن است دلایل مختلفی

وجود داشته باشد که شما با صحبت کردن با کودک پی به آن می برید. کودکی که در

 
روستا زندگی می کند و یا حیوانات خانگی دارد و یا عاشق حیوانات باشد و یا حتی زیاد

 
به باغ وحش برود طبیعی است که حیوان بکشد. پس فرهنگ و طرز زندگی کودک در

خانواده از اهمیت زیادی برخوردار است. اگر کودک به نوعی با حیوانات رابطه نداشته

 باشد و حیوان برای او در دسترس نباشد تصویر حیوان در نقاشی او اهمیت خاصی پیدا

می کند. گاهی ممکن است کودک احساس گناه و تقصیری را که تجربه کرده و جرأت

نکرده آن را ابراز کند در نقاشی و در قالب حیوان نشان دهد. مثلاً کودکی ممکن است به

 دلیل اینکه دیشب درجایش خرابکاری کرده و سرزنش شده احساس گناه کرده باشد و

در نقاشی اش شکل حیوان خاصی را مثل مارمولک بکشد. کشیدن حیوانات درنده

نشانه فشارهای درونی مخفی کودک است. مثلاً کودکی که نسبت به برادر کوچکتر

تازه به دنیا آمده اش حسادت می کند، در نقاشی ممکن است گرگ بکشد که این

نشان دهنده ترس و دلهره کودک از تازه وارد کوچولو است.دوستان خوبم، توجه داشته

 باشید که درتجزیه و تحلیل نقاشی کودکان که کاری بسیار ظریف و حساس است چون

 یک کار تخصصی و تجربی است شما رأی قطعی نمی دهید. کودک شما باید خودش

به میل خودش موضوع نقاشی را اتنخاب کند. شما نباید بالای سر او بنشینید و به او

مداد رنگی به میل خودتان دستور بدهید. او در نقاشی کردن باید آزادی کامل داشته

 باشد. در پایان نقاشی از کودک بخواهید که در مورد تصاویر کشیده شده برای شما

 حرف بزند. این گونه اطلاعات به شما در تجزیه و تحلیل نقاشی کودک کمک می کند.

کودکان را به کشیدن تشویق کنید اما آنها را مجبور نکنید که همین الان برای شما

نقاشی بکشند.

فاصلهٔ بین اشخاص نقاشی

                                 
اعضاء یک خانواده هماهنگ، در نقاشی کودکان همیشه دست در دست هم نشان داده

می‌شوند. نزدیک شدن دو یا چندین شخصیت، نشانگر انس و الفت واقعی آنان و یا

تمایل کودک به آنان است. ولی اگر کودکی فکر کند که خواهرش بیشتر از او مورد توجه

پدر و مادر است، خواهرش را بین پدر و مادر خود را دورتر از آنان قرار می‌دهد.


اگر یک کودک، نسبت به برادر کوچکش، احساس حسادت کند و از اینکه برادرش جای او

 را در گسترهٔ عواطف پدر و مادرش بگیرد وحشت داشته باشد، ممکن است در نقاشی

خود او را حذف کند یا آنکه در موضع فرزند بزرگتر قرار دهد و خود را به شکل بچهٔ کوچکتر

ترمیم کند و یا بالاخره به سادگی جای او را بگیرد.

●  جنسیت
مطالعه‌های زیادی به این نکته تأکید کرده‌اند که هنگامی‌که از کودکان درخواست

می‌شود نقش یک انسان را بکشند، اول جنسیتی را می‌کشند که خود دارند.

                              

عامل‌های شناختی و ادراکی در نقاشی‌های کودک در نقاشی‌های کودک، تفاوت بسیار

 گسترده‌ای میزان تفکر منطقی و آگاهانه و رفتار ناخودآگاه همچنین بین ظاهر و باطن

اشیاء و خودمحوری و مردم‌دوستی کودک، به چشم می‌خورد. در سنین زیر ۷ سال،

کودک چیزی را می‌کشد که فکر می‌کند باید باشد؛ بدون توجه به اینکه در عمل، آن را ببیند.

نمادهای اصلی اندام‌ها

سر

معرف مرکز شخصیت، قدرت فکری و عامل اصلی کنترل فشارهای درونی است.


کودکان، همیشه سرهای بزرگ ترسیم می‌کنند؛ ولی اگر سر، زیاد بزرگ باشد،

نشانگر آن است که من کودک، بیش از حد طبیعی است.

صورت

چون بسیار اهمیت دارد، بیشتر تنها کشیده می‌شود. کودکان پرخاشگر، جزئیات


آن را به حد اغراق‌آمیزی بزرگ، ترسیم می‌کند؛ در حالی که کودکان خجالتی،

جزئیات را از نظر می‌اندازند و فقط دایرهٔ صورت را ترسیم می‌کنند.

دهان و دندان‌ها

ممکن است معنی نیاز به مواد خوراکی را نمایان سازدو نیز به معنی پرخاشگری است.

اگر لب‌ها بسته باشند، نشان‌دهندهٔ تنش و فشار است. چانه نیز تمام قدرت مردانگی است.

چشم‌ها

اجتماعی بودن کودک را نشان می‌دهد. کودکان خودستا، چشم‌ها را با حالت‌های درنده

و وحشی می‌کشند. چون چشم‌ها ارزش زیبائی نیز دارند؛ بنابراین دختران چشم‌ها را

خیلی بزرگ می‌کشند.

دست‌ها و بازوها

دردوران اولیهٔ زندگی کودک برای شناخت محیط اطراف زیاد به‌کار می‌رود. در مرحله بعد،

 به‌عنوان پیشرفت ”من“ و سازگاری اجتماعی به‌کار می‌آید. کودکان ضعیف و درون‌گرا ،

بیشتر برای آدمک، پا نمی‌گذارند و یا او را به حالت نشسته، نقاشی می‌کنند.

بالاتنه

اگر باریک و لاغر کشیده شود، مشخص کننده این است که کودک از اندام خود ناراضی

 است و یا از چاقی و بزرگ شدن، می‌ترسد. بالاتنهٔ لاغر، ممکن است نشان‌دهندهٔ


ضعف جسمانی واقعی باشد.

خانه

در نقاشی‌های کودکان، خانه بیش از هر چیز دیگری کشیده می‌شود. به‌طور معمول،

 کودک خانه‌ای معمولی و پیش‌پاافتاده را ترسیم می‌کند؛ ولی با رشد کودک، ساختمان

خانه نیز تکامل می‌یابد.هنگامی که پدرو مادر ازهم جدا شده باشند. خانه به دو قسمت

تقسیم می‌شود و بیشتر، دارای دو در ورودی است که یک قسمت از خانه نماد


زندگی خانوادگی واقعی و قمست دیگر، نشانگر زندگی تحمیل‌شده بر کودک است.

درخت

ریشه‌هائی که در زمین فرو رفته و درخت از آن غذا دریافت می‌کند، نماد فشارهای

غریزی است. شاخه‌ها و برگ‌ها، بیانگر طریق ارتباطی با دنیای خارج است. ریشه،

نسبت به بقیهٔ قسمت‌های درخت، اهمیت بیشتری دارد و نشانگر طبیعت عاشقانه و در

 عین حال، محاظفه‌کارانه کودک است، تنه  درخت ممکن است کوتاه یا بلند کشیده

شود بچه‌ها در سنین قبل از مدرسه، تنهٔ درخت را بلند ترسیم می‌کنند؛ ولی بعد از این

 سن، بلند بودن درخت، بیشتر نشانگر عقب‌ماندگی فکر و یا بیماری عصبی و یا آرزوی

بازگشت به دنیای قبل از مدرسه است. اگر تنهٔ درخت، کوتاه کشیده شود، نشانگر

جاه‌طلبی و بلندپرواز بودن کودک است.

اتومبیل: در جامعه‌های امروزی، ماشین، نماد قدرت است؛ به همین دلیل در


نقاشی‌های کودکان به خصوص پسران، زیاد ماشین دیده می‌شود.

  رنگها:
بین نقش رنگ و زندگی عاطفی کودک با در نظر گرفتن دوران تکاملی او یک حالت

 متوازی است.- 3 تا 6 سالگی کودک بیشتر تحت تأثیر فشارهای درونی است، بنابراین

علاقه وافری به استفاده از رنگ دارد و آن را مقدم بر شکل ظاهری می داند ولی به

تدریج که سن او بالا می رود از وابستگی اش به رنگ کم می شود و علاقه او به تقدم

شکل بر رنگ فزونی می یابد.- هر قدر کودک کوچکتر باشد رنگ های زنده تر را به کار

می برد. در کودکستان کودکان ترجیح می دهند رنگ های گرم و تند استفاده کنند و فقط

 کودکانی که در خانه تحت نظارت شدید هستند رنگ های سرد را انتخاب می کنند که

علت اصلی به مشکلات عاطفی و روانی مربوط می شود.- فقدان رنگ در تمام یا

قسمتی از نقاشی نشانگر خلاء عاطفی و گاهی دلیل بر گرایش های ضد اجتماعی

است.- کودکان سازگار در نقاشی هایشان به طور متوسط از 5 رنگ مختلف استفاده

می کنند.- کودکان گوشه گیر یا آنها که ارتباط با دنیای خارج را دوست ندارند از یک یا دو

رنگ بیشتر استفاده نمی کنند.- علاقه واقعی کودک به رنگ زمانی شروع می شود که

او سعی در کشیدن شکلهایی می کند. این مرحله تا 7 یا 8 سالگی به درازا می کشد.

کودک برای استاده از رنگ ها فقط تحت تأثیر احساسات خود قرار دارد. مثلا ممکن است

چمن را بنفش بکشد چون هم می خواهد چمن را نشان دهد و هم از رنگ بنفش


خوشش می آید.کودک در حین بزرگ شدن به تدریج ارتبازط میان اشیا و رنگ حقیقی

 آنها را درک می کند، ولی بدو امر این موضوع فقط در مورد چیزهایی است که برایش

ارزش عاطفی دارند؛ مثلا اگر مادرش موهای بور داشته باشد هر زنی را که می کشد

 موهایش را بور می کند زیرا این رنگ برایش انباشته از نیروی عاطفی است.

نماد رنگها:
رنگ ها تحت تأثیر عوامل جسمی و روانی و در فرهنگ های مختلف دارای معانی

 خاصی است. در قبایل موزامبیک رنگ سیاه رنگ خوشی و شادی و قرمز تقریباً در همه

 جا معنای قدرت را القا می کند, زیرا با خون که به معنای زندگی است هم رنگ است.


در مذهب اهالی تبت و مردم مسیحی نماد عفت و پاکی زنانه، رنگ آبی است که

 نشانه صلح نیز هست. در کابوکی ژاپن رنگ قرمز نشانگر شیطان و ابلیس، رنگ سفید

 و طلایی مخصوص رهبانیت الهی است. رنگ زرد نشان دهنده شادمانی است، رنگ

 آبی نشانگر ترس و غم و رنگ سبز نشانگر بوالهوسی است.


از نظر روانی 2 گروه رنگ های گرم ( قرمز، زرد و نارنجی ) و رنگ های سرد ( سبز، آبی

 و بنفش ) با هم تفاوت عمیق دارند. رنگ های گرم تحریک کننده، سبب فعالیت و جنب

 وجوش،الهام دهنده روشنی وشادی زندگی ومولدحرکت هستند.در حالی که رنگ های

 
سردحالت های انفعالی،سکون،بی حرکتی وتلقین کننده غم و اندوه هستند. رنگ های


خنثی ( خاکستری ) مبین درونگری، استدلال، خودمختاری و حمله وری و تمایل به

 آغشته سازی است.رنگهای سرخ در ابتدا مورد توجه کودکان خردسال است. بعد ها

 مبین فعالیت های غیر دوستانه و پرخاشخویی می شود.آنها که قواعد و قوانین را به

درستی قبول ندارند ولی می کوشند تا خود را با آن منطبق کنند و دیگر آنها که از نظر

رشد و تکامل به مرحله درک قوانین و قواعد اجتماعی رسیده اند و می کوشند در عمل

آنها را به کار برند, از آبی استفاده می کنند.رنگ سیاه منع، ترس، تشویق، وسواس و

اضطراب است. رنگ نارنجی آرامش و خوشی را به یاد می آورد.رنگ سبز گویای

عکس العمل علیه نظام های خشک و طاقت فرساست. رنگ بنفش تمایلات

درهم و برهم و نامتجانس را نشان می دهد.

منبع :

نقاشی کودکان و مفاهیم آن، آناالیوریو فراری، ترجمه عبدالرضا صرافان،   
انتشارات دستان، چاپ چهارم، تهران

سایت فرهنگی تبیان    

[ ۱۳٩٢/۱/٧ ] [ ۳:٤٦ ‎ق.ظ ] [ م . میرزایی ]

[ نظرات () ]

مجله اینترنتی دانستنی ها ، عکس عاشقانه جدید ، اس ام اس های عاشقانه